Steun ons en help Nederland vooruit

Inhoud

Ruimte om te wonen en te leven

Overzicht
Ruimte om te wonen en te leven

Utrecht groeit, en hard ook. Die groei willen we in goede banen leiden, door de beschikbare ruimte optimaal te benutten en te verdelen tussen het groeiende aantal inwoners. Iedereen verdient immers een goede plek om te wonen, werken en leven. Op die manier geven bestaande en nieuwe Utrechters de ruimte om hun initiatieven, dromen en ambities waar te maken.
De groei van de stad zorgt voor bedrijvigheid en levendigheid en biedt ons de kans om te investeren in nieuwe voorzieningen. Uitdagingen zijn er echter ook: door de toenemende drukte stijgt de vraag naar woningen en daarmee ook de prijs. Wij willen dat in Utrecht voor iedereen een betaalbare, passende en duurzame woning beschikbaar is. De groei van de stad mag daarbij niet ten koste gaan van het groen in en om onze stad. Daarom kiezen wij voor verdichting, niet voor uitbreiding.

 

3.1 Betaalbaar wonen

 

D66 Utrecht wil:
-> dat wonen in Utrecht voor iedereen betaalbaar blijft
-> snel meer huur- en koopwoningen in Utrecht bouwen
-> dat er de komende periode meer studentenhuizen bijkomen

De groei van de stad vraagt op de eerste plaats om meer woningen. In Utrecht verdient iedereen een betaalbare, duurzame en passende woning. De realiteit is echter weerbarstig. Zelfs zonder de verwachte groei van de stad is er op dit moment al een tekort aan woningen. Bovendien groeit het verschil tussen mensen die het zich kunnen veroorloven om in Utrecht op een gewilde plek te wonen en zij die dat niet kunnen. D66 wil dat wonen in Utrecht voor iedereen toegankelijk blijft. Met meer mogelijkheden voor huishoudens met een middeninkomen. Daarom zijn meer betaalbare huur- en koopwoningen een prioriteit de komende vier jaar.

 

Betaalbare huur- en koopwoningen

 

Het tekort aan betaalbare huurwoningen in de vrije sector heeft ervoor gezorgd dat mensen inmiddels negen jaar lang moeten wachten op een sociale huurwoning. Op zich zijn er genoeg sociale huurwoningen; die worden alleen bezet gehouden door Utrechters die daar inmiddels eigenlijk teveel voor verdienen. Zij zouden graag doorstromen naar een woning in de vrije sector, maar die zijn er onvoldoende. De doorstroming op de woningmarkt moet de komende periode echt op gang worden gebracht. Dat kan maar op een manier: er moeten meer middelhuurwoningen gerealiseerd worden (waarbij de huur tussen €710 en €1000 per maand ligt). Dankzij D66 is de situatie de afgelopen periode verbeterd, met nieuwe opgeleverde projecten als Buenos Aires in Lombok en De Trip in Rotsoord, maar we zijn er nog lang niet. Ook is er in Utrecht dringende behoefte aan meer betaalbare koopwoningen. D66 wil daarom dat er in gebiedsplannen harde afspraken worden gemaakt met projectontwikkelaars voor het bouwen en betaalbaar houden van huur- én koopwoningen. Voor ieder nieuwbouwproject hetzelfde verplichte stadsbrede percentage sociale woningen hanteren, is daarbij een achterhaalde manier van denken. Veel liever kijken wij naar wat per wijk of buurt nodig is aan sociale huur, maar ook aan betaalbare huur- en koopwoningen.

 

Eerlijke kans op een sociale huurwoning

 

Wij willen dat iedereen met een laag inkomen een eerlijke kans krijgt op een sociale huurwoning. De wachtlijsten voor sociale huurwoningen moeten worden opgeschoond. Er staan namelijk veel mensen op die niet meer op zoek zijn naar een sociale huurwoning of er geen recht meer op hebben. Dit vertroebelt het maken van zinvol beleid. Over het opschonen van de lijsten willen we dat de gemeente met woningcorporaties afspraken maakt. Daarnaast willen wij dat 20% van de sociale huurwoningen die vrijkomen wordt verloot, zodat er ook een eerlijke kans op een woning is voor mensen die door onvoorziene persoonlijke of professionele omstandigheden ineens acuut woningzoekende in Utrecht zijn geworden. Ten slotte willen wij dat de gemeente meer werk maakt van het nakomen van haar verplichtingen om vluchtelingen met een verblijfsvergunning te huisvesten in sociale huurwoningen. Daarom zorgen we dat er sociale huurwoningen komen in veel nieuw te ontwikkelen gebieden in Utrecht, zoals de Merwedekanaalzone. Om te zorgen dat iedereen ook een gelijke kans heeft op zo’n woning, wil D66 dat deze zoveel mogelijk door woningcorporaties beheerd worden.

 

Huren betaalbaar houden

 

Het betaalbaar houden van woningen in de vrije huursector is een aandachtspunt. De gemeente moet, liefst samen met de andere grote steden en de Rijksoverheid, onderzoeken hoe betaalbare huurwoningen ook betaalbaar blijven. Hierbij denken we aan huurbescherming boven de ‘aftoppingsgrens’. Met mensen die geen recht meer hebben op een sociale huurwoning maar er nog wel in wonen, moeten bindende afspraken gemaakt kunnen worden over het doorstromen naar een reguliere woning – op voorwaarde dat deze woningen er zijn natuurlijk. Zo gaan we scheefwonen tegen en maken we meer ruimte voor starters.

 

Meer studentenwoningen

 

Utrecht is dé studentenstad van Nederland. Voldoende studentenwoningen zijn daarbij onmisbaar. Hoewel er de afgelopen jaren een flinke inhaalslag is gemaakt, is er nog steeds behoefte aan meer studentenwoningen. Wij willen dat er de komende periode meer studentenhuizen worden gebouwd en willen hier afspraken over maken met woningcorporaties. Het gaat daarbij niet alleen om aantallen, maar ook om de kwaliteit en locatie van de woningen. Ten slotte is een stevige aanpak van huisjesmelkers en goede ondersteuning van het Huurteam onmisbaar in onze studentenstad.

 

Gemengd woningaanbod door de stad

 

Wij streven naar een gemengd woningaanbod door de hele stad. Dat vinden wij belangrijk, omdat we er daarmee voor zorgen dat mensen met verschillende achtergronden elkaar blijven ontmoeten en voorkomen dat buurten te eentonig worden. Bepaalde wijken hebben onevenredig veel sociale huurwoningen; de gemeente moet met woningcorporaties afspraken maken over de verkoop van het surplus. De opbrengst kan worden gebruikt om te investeren in nieuwe sociale huurwoningen in andere wijken. Zo wordt de sociale huurwoningvoorraad evenwichtiger over Utrecht verdeeld.  

 

Renoveren naar Nul-op-de-Meter woningen

 

Wij willen dat nieuwe en bestaande sociale huurwoningen Nul-op-de-Meter worden. Zo zorgen we ervoor dat woningen zoveel mogelijk energieneutraal worden. Daarvoor zijn op grote schaal aanpassingen nodig, zoals betere isolatie en zonnepanelen. Door nu met woningcorporaties te kiezen voor grootschalige aanpassing, zorgen we ervoor dat binnenkort niet alleen Utrechters met hoge inkomens zelfvoorzienend worden en van het energienet afgaan, maar dat we dat gezamenlijk kunnen doen. Als we dit niet doen, dan komt de rekening van het in stand houden van het energienet uiteindelijk bij Utrechters met een kleinere portemonnee te liggen. Dat zou onrechtvaardig zijn.

 

Maatwerk in wonen

 

Wij willen meer maatwerk op de woningmarkt. Om efficiënt gebruik te maken van de bestaande stad moeten leegstaande kantoorpanden op grotere schaal worden omgebouwd tot woningen. Ook woningdelen en woningsplitsen moet eenvoudiger worden, mits dit de leefbaarheid in de buurt niet aantast. D66 wil Utrechters zoveel mogelijk in staat stellen om zelf hun huis te bouwen. Dat betekent: meer ruimte voor zelfbouw, zoals huizen in collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO) en experimenten met innovatieve woonvormen, zoals co-housing en ouderenwoongroepen. Om ook kleine projectontwikkelaars een kans te geven aan de toekomst van Utrecht te bouwen, willen we grond vaker in kleine kavels gaan uitgeven. We hebben ook oog voor de veranderende woonwensen van ouderen. Zij willen steeds vaker zo lang mogelijk zelfstandig blijven. Daarom zullen we meer passende seniorenwoningen moeten bouwen.

 

3.2 Stedelijke groei geeft kansen

 

D66 Utrecht wil:
-> de groei van Utrecht opvangen in de bestaande stad, niet in het groen
-> werk maken van voorzieningen in het nieuwe stadshart Leidsche Rijn Centrum
-> voldoende parken, plantsoenen en speeltuinen voor iedere Utrechter

In 2040 heeft Utrecht 425.000 inwoners. Op dit moment zijn er voor de huidige 340.000 inwoners ongeveer 150.000 woningen. Daar komen straks ruim 40.000 woningen bij. D66 vindt het belangrijk om deze groei op te vangen in de bestaande stad en niet in het kostbare groen om de stad heen. Bovendien wordt de stad zo een nog fijnere plek om te wonen en werken. Verdichten zorgt ervoor dat er meer mensen binnen de bestaande stad kunnen wonen en dat er meer ontmoeting en kruisbestuiving plaatsvindt. Woningen bouwen in de bestaande stad betekent ook dat oude gebouwen vaker een tweede leven krijgen door herontwikkeling en transformatie. Daarnaast zorgt het ervoor dat voorzieningen beter toegankelijk, beter bereikbaar en beter betaalbaar worden, omdat er efficiënt met geld en ruimte kan worden omgegaan.

 

Betekenisvolle en democratische Omgevingsvisie

 

Er gaat de komende periode veel veranderen in de manier waarop gebiedsontwikkeling geregeld is. Bestemmingsplannen verdwijnen omdat er ruim 26 wetten, meer dan 60 algemene maatregelen van bestuur en honderden ministeriële regelingen op het gebied van water, milieu, infrastructuur, bouwen en natuur zijn samengevoegd in één Omgevingswet. Wij zijn blij met de Omgevingswet, omdat die het makkelijker maakt om initiatieven de ruimte te geven. In plaats van te kijken naar waarom iets níét kan, wordt straks gekeken naar hoe het wél kan. Daarmee ontstaat lokaal meer ruimte om gebiedsontwikkeling mogelijk te maken binnen de waarden die Utrecht belangrijk vindt. In plaats van tientallen bestemmingsplannen komt er één Omgevingsvisie. Wij willen dat deze visie in uitgebreide samenwerking met bewoners tot stand komt en dat daarin nauwkeurig de waarden en kwaliteiten worden vastgelegd die wij in Utrecht belangrijk vinden.

 

Een modern en stedelijk Stationsgebied

 

Na jaren vol verbouwingen beginnen de contouren van het nieuwe Stationsgebied zich steeds duidelijker af te tekenen. De nieuwe OV-terminal is in gebruik genomen en het Stadskantoor is niet meer weg te denken uit de Utrechtse skyline. Dankzij D66 wordt het Stationsgebied steeds mooier en moderner. De komende periode blijft de gemeente hard werken aan het Stationsgebied. De grootste fietsenstalling ter wereld is geopend en de Moreelsebrug wordt volop gebruikt. Wij willen dat er trappen naar de perrons worden gemaakt aan de Moreelsebrug; dat ontlast het drukke Hoog Catharijne en verdeelt de passagiersstromen evenwichtiger over het gebied. Aan de zuidkant moet het Stationsgebied en het Jaarbeursterrein beter worden aangesloten op de nieuwe Merwedekanaalzone, zodat hier echt een goed bereikbare, aantrekkelijke en levendige buurt ontstaat met een centrale plek voor creatieve industrie, zoals de huidige VechtclubXL.  

 

Leidsche Rijn als nieuw stadshart

 

Aan de westzijde van het Amsterdam-Rijnkanaal is de jongste wijk van Utrecht uitgegroeid tot volwassen stadsdeel. Wij willen dat er volop aandacht blijft voor de ontwikkeling van voorzieningen in het nieuwe stadshart Leidsche Rijn Centrum, met daarbij speciale aandacht voor jeugdvoorzieningen. Het treinstation wordt wat ons betreft een volwaardig OV-knooppunt met goede ontsluitingen per Intercity-trein en op termijn mogelijk ook met snelle lightrail-verbindingen de stad in. Om Leidsche Rijn heen liggen drie unieke dorpen die binnen de gemeentegrenzen vallen. Vleuten, De Meern en Haarzuilens hebben een eigen dorps karakter en dat willen wij behouden.

 

Kwalitatieve hoogbouw

 

Wij willen niet alleen kwantitatieve groei, maar ook kwalitatieve groei. Dat betekent dat wij toonaangevende architectuur belangrijk vinden. Wij willen het prachtige en historische karakter van de binnenstad behouden, maar zien buiten de oude stad ruimte voor meer hoogbouw. Vooral nabij OV-stations biedt hoogbouw een oplossing voor veel ruimtelijke vraagstukken, bijvoorbeeld in Leidsche Rijn, de Merwedekanaalzone of in het Stationsgebied. In andere buurten zien wij daarnaast ook kansen om woningen vaker te bouwen tot een hoogte van vijf of zes etages – in plaats van slechts één of twee etages. Deze vorm van hogere bouw is in veel andere steden al gebruikelijk.

 

Groene groei in balans

 

Door duizenden extra woningen bij te bouwen in de bestaande stad, komen er ook meer stenen in de stad. Wij vinden het belangrijk dat er voldoende parken, plantsoenen en speeltuinen voor iedere Utrecht beschikbaar blijven. Verdichten is wat D66 betreft daarom niet hetzelfde als ongelimiteerd bouwen: de groei moet in balans zijn. Daarom willen wij dat bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen ook altijd groen en water wordt toegevoegd, waarbij we zoveel mogelijk inzetten op het verbinden van oude en nieuwe groenvoorzieningen. Voor de komende jaren heeft Utrecht genoeg locaties in kaart waar gebouwd gaat worden. Wij willen dat nu ook al vooruit wordt gekeken naar de plekken waar na 2030 gebouwd en herontwikkeld kan worden en hoeveel woningen en andere functies daar gerealiseerd kunnen worden. De A12-zone is een goed voorbeeld.

 

Levendige en leefbare buurten

 

Wij blijven oog houden voor de verschillende karakters van de Utrechtse buurten en wijken. Diversiteit in de buurt zorgt voor ontmoeting tussen Utrechters met verschillende achtergronden, dit moeten we in de groeiende stad koesteren. Functiemenging draagt bij aan de levendigheid van een wijk en biedt nieuwe kansen voor eenzijdige buurten of gebieden met veel leegstand. Door, naast wonen, ook andere functies mogelijk te maken worden deze buurten aantrekkelijker, veiliger en leefbaarder. Vaak hebben buurtbewoners zelf hele goede ideeën om hun buurt te verbeteren. Initiatieven om de omgeving levendig en leefbaar te maken juichen we toe.

D66 blijft zich inzetten voor maatwerk in buurthuizen en speeltuinen. We zien de waarde van buurthuizen in zelfbeheer en zelfstandige speeltuinen; iedereen is gebaat bij de energie die daarbij vrijkomt. D66 vindt het belangrijk dat er speeltuinen zijn in alle wijken. Dit zijn de plekken waar kinderen kind en jongeren jong mogen zijn. Bovendien fungeren speeltuinen als belangrijke ontmoetingsplek voor bewoners en organisaties. In de meeste wijken hebben we voldoende buurthuizen en jeugdhonken, maar we willen wel meer samenwerken met buurtorganisaties en laten onze stad graag profiteren van de succesvolle aanpakken van Jongerenwerk Utrecht (JoU).

 

Publieke panden in publieke handen

 

De gemeente bezit ruim 900 panden in Utrecht. Veel van deze gebouwen heeft de gemeente niet nodig. De gemeente moet een deel van deze gebouwen verkopen, zodat ontwikkelaars en woningcorporaties ze kunnen omvormen tot woningen. De gemeente heeft ook een rol in het vinden van een plek voor initiatieven met een maatschappelijke doelstelling. Dat is voor dergelijke initiatieven nu soms lastig, vanwege de hoge huur- en koopprijzen van locaties. Maatschappelijke initiatieven zouden geschikte panden van de gemeente tegen aantrekkelijke voorwaarden moeten kunnen gebruiken of overnemen. De opbrengsten van verkocht vastgoed willen we deels onderbrengen in een fonds, om dergelijke initiatieven te ondersteunen.

D66 neemt uw privacy zeer serieus en zal informatie over u op een veilige manier verwerken en gebruiken.

Verkiezingsprogramma: Kansen voor alle Utrechters
Goed klimaat, Goed Wonen, Goed onderwijs: D66 krijgt het voor elkaar