Steun ons en help Nederland vooruit

Inhoud

Samenleven in vrijheid en veiligheid

Overzicht
Samenleven in vrijheid en veiligheid

In Utrecht ben je vrij om je leven te leiden zoals jij dat wilt. Om eruit te zien zoals je wilt, te geloven wat je wilt en te houden van wie je wilt. Dat kan alleen als Utrecht een stad is waar mensen niet worden gediscrimineerd of bedreigd. Nu de stad groeit en spanningen in de samenleving merkbaar zijn, moeten we in gesprek blijven gaan. Het is niet erg dat we het niet altijd eens zijn, maar botsende wereldbeelden mogen nooit aanleiding zijn voor uitsluiting of geweld. In vrijheid je eigen keuzes maken gaat niet wanneer je niet veilig bent of je je niet veilig voelt. Vrijheid en veiligheid zijn twee kanten van dezelfde medaille. Een veiliger Utrecht is een gedeelde verantwoordelijkheid. Alleen wanneer bewoners, instellingen, ondernemers en de overheid samenwerken lukt dit. Gevoelens van onrust nemen wij serieus en tegelijkertijd laten we ons niet leiden door angst. Daarom kiezen we voor maatregelen die werken in plaats van schijnveiligheid. Op de eerste plaats willen we criminaliteit voorkomen, juist door de diepere oorzaken hiervan te bestrijden. Dat betekent investeren in kansen voor iedereen.

 

8.1 In vrijheid jezelf kunnen zijn

 

D66 Utrecht wil:
-> een stad waar mensenrechten centraal staan
-> dat Utrecht een Shelter City voor mensenrechtenverdedigers blijft
-> de Regenboogagenda voor LHBTI-thema’s voortzetten

Wij willen als stad blijvend voorlopen op het gebied van vrijheid en inclusie. D66 heeft zich in de afgelopen jaren sterk hiervoor gemaakt. Niet voor niks is de tekst van artikel 1 van de Grondwet bij de entree van het Stadskantoor dankzij D66 duidelijk zichtbaar.

 

Mensenrechtenstad

 

De rechten voor de mens gelden voor iedereen, altijd en overal. Ze beschermen tegen macht en willekeur van de overheid en zorgen dat iedereen in menselijke waardigheid kan leven. Wij zijn er trots op dat Utrecht de eerste Mensenrechtenstad van Nederland is. We willen deze titel blijven waarmaken en werken aan een stad waar mensenrechten centraal staan in het gemeentelijk beleid. Mensenrechten moeten actief worden uitgedragen en bevorderd. Daarom is Utrecht ook kinderrechtenstad, en willen we vooroplopen in het voldoen aan het Verdrag voor Rechten van Mensen met een Beperking. Op initiatief van onder andere D66 is Utrecht recent Shelter City geworden. Mensenrechtenverdedigers die in hun land worden bedreigd kunnen hier op adem komen en hun werk voortzetten. Wij willen dat Utrecht Shelter City blijft en pleiten ervoor om de maximale duur van drie maanden te kunnen verlengen. Ook moeten er mogelijkheden voor zulke mensenrechtenverdedigers zijn om ook familieleden te laten verblijven in Utrecht.

 

Racisme en discriminatie zijn onacceptabel

 

Racisme en discriminatie zijn in Utrecht onacceptabel. Iedereen in Utrecht is gelijkwaardig. Ongeacht je etnische afkomst, religie, beperking, gender, seksuele voorkeur, leeftijd of opleiding. De Utrechtse Antidiscriminatie Agenda loopt tot 2020 en moet een vervolg krijgen. Het is belangrijk dat de gemeente in de uitvoering van deze agenda samenwerkt met partners uit de samenleving.

In Utrecht voelt 15% van de mensen zich gediscrimineerd. Tegelijk weten we dat nog lang niet alle mensen discriminatie melden. Om discriminatie beter in kaart te brengen, moet de meldingsbereidheid van mensen omhoog. Dankzij D66 doet de gemeente Utrecht geen zaken met bedrijven waar discriminatie plaatsvindt. Het is belangrijk dat de gemeente, maar ook overheidsdiensten zoals de politie en de brandweer, zelf het goede voorbeeld geven. Diversiteit binnen deze organisaties verdient meer ambitie. Een initiatief als Roze in Blauw – dat zich inzet voor LHBTI-personen binnen en buiten het politiekorps – is hier een goed voorbeeld van.

 

Etnisch profileren tegengaan

 

Wij willen leven in een stad waar je wordt beoordeeld op je daden en niet op je etniciteit of (risico)profiel. D66 verzet zich fel tegen etnisch profileren: dit werkt stigmatiserend en heeft geen bewezen invloed op de pakkans van daders. We willen samen met de politie een einde maken aan etnisch profileren. Zo voorkomen we dat vooroordelen een rol spelen in het politiewerk.

 

LHBTI

 

Utrecht is een stad die op veel vlakken voorop loopt als het gaat om acceptatie van LHBTI-personen. Helaas voelen LHBTI-personen zich nog niet altijd geaccepteerd en veilig. De Regenboogagenda die hier werk van maakt loopt af in 2018. Deze agenda moet met alle partners voortgezet worden. D66 vroeg eerder aandacht voor de ‘roze loper’ in de ouderenzorg. Nu veel instellingen hierop inzetten willen wij graag dat deze verder wordt uitgerold naar andere ondersteuning en (thuis)zorg. D66 wil dat de gemeente sociale opleidingen in de stad stimuleert om jonge professionals hier oog voor te laten hebben. Wij vinden het verder belangrijk dat de zichtbare aanwezigheid van LHBTI-personen zich niet alleen beperkt tot de Utrechtse binnenstad, maar dat dit in alle Utrechtse wijken mogelijk is.

Dankzij D66 is de sekseregistratie van formulieren bij de gemeente verdwenen. Ook zijn er genderneutrale toiletten gekomen op het stadhuis en in het stadskantoor, om uit te dragen dat iedereen zich hier thuis kan voelen – ook transgenderpersonen en mensen die zich niet per se voelen passen in het ‘hokje’ man of vrouw. Het Midzomergrachtfestival is al jaren een succes en in 2017 heeft voor het eerst de Utrechtse Canal Pride plaatsgevonden. We juichen het toe dat dit een jaarlijks terugkerend evenement wordt.  

 

Vrijheid van religie, religie met vrijheid

 

In Utrecht is er ruimte voor bewoners van elke geloofs- of levensovertuiging. Wij bevorderen ontmoetingen tussen verschillende groepen. In tijden van toenemende maatschappelijke spanningen is het belangrijk in gesprek te blijven en naar elkaar te luisteren. Acceptatie moet altijd van twee kanten komen. Wij trekken de grens zodra geloof de vrijheid van anderen bedreigt of beperkt. Voor discriminatie, homofobie, antisemitisme, moslim- of christenhaat is in onze stad geen plaats. Geloof geeft niemand het recht de vrijheid van denken, zijn of doen van de ander te beperken. Er is in Utrecht geen ruimte voor eerwraak, vrouwenbesnijdenis, kindhuwelijken, gedwongen huwelijken, haatzaaien of geweld tegen andersdenkenden, afvalligen of minderheden. Daar stopt de vrijheid van religie of cultuur en treedt de overheid op. We zijn fel gekant tegen ongewenste buitenlandse invloeden en pleiten daarom voor verplichte transparantie van religieuze instellingen over hun financieringsbronnen.

 

Demonstratievrijheid

 

De vrijheid van meningsuiting, demonstratie en vergadering zijn een voorwaarde voor een democratische rechtsstaat. In een stad die mensen met verschillende meningen en ideeën de ruimte geeft, moet iedereen vrij zijn om vreedzaam te demonstreren. Dat geldt ook wanneer een mening mogelijk aanstootgevend of schokkend is. Demonstraties mogen niet bij voorbaat worden verboden of onnodig worden ingeperkt. Vreedzame demonstranten mogen niet worden aangehouden, en onrust of tegenreacties zijn voor ons geen reden voor een demonstratieverbod.

 

8.2 Veilige stad: voorkomen waar het kan, handhaven waar het moet

 

D66 Utrecht wil:
-> veilige openbare ruimte, waar Utrechters ook zelf aan kunnen bijdragen
-> dat wijkagenten, gemeente en welzijnswerkers in iedere buurt zichtbaar en vindbaar
zijn
-> betere samenwerking tussen onder andere gemeente en politie, zodat criminaliteit
nooit loont in Utrecht

Een veilige stad is onmisbaar voor het leven in vrijheid. De criminaliteitscijfers van Utrecht dalen al jaren. Toch heeft niet iedereen het gevoel dat de veiligheid in de buurt groter wordt. De aanwezigheid van terrorisme in Europa, de opkomst van nieuwe (digitale) criminaliteit, maar ook een onveilige openbare ruimte dragen hieraan bij. D66 zet in op preventie waar het mogelijk is, en handhaven waar het noodzakelijk is.

 

Preventie

 

Preventie is en blijft de basis. Dit begint in het onderwijs, door het voorkomen van vroegtijdig schoolverlaten, en het volgen van jongeren die van het rechte pad af dreigen te raken. Belangrijk hiervoor zijn kansen op de arbeidsmarkt, voorkomen van schulden, en tegengaan van discriminatie. Effectieve preventie vraagt om goede samenwerking tussen gemeentelijke diensten, de politie, scholen, zorg- en welzijnsinstellingen en private initiatieven.

Een gemeente met schone straten, zonder kapot straatmeubilair en met werkende straatlantaarns kent minder criminaliteit en overlast. D66 wil dat de gemeente de openbare ruimte netjes houdt, bij overlast snel reageert en goede voorlichting geeft over hoe bewoners de veiligheid in de buurt zelf kunnen vergroten. Veiligheid is ook een verantwoordelijkheid van mensen onderling. Zij stellen, wanneer zij in het openbaar met elkaar omgaan, normen. Onderlinge sociale verbanden zijn daarom de belangrijkste voorwaarde voor het scheppen van een veilige leefomgeving in de eigen buurt of straat.

 

Politie middenin de samenleving

 

De politie heeft een veelomvattende taak en moet goed weten wat speelt in de Utrechtse wijken. De wijkagent heeft hierin een cruciale positie. D66 wil dat wijkagenten samen met de gemeente en welzijnswerkers in de wijken optrekken in het geven van voorlichting en het op een laagdrempelige wijze aanspreekbaar zijn in de buurt. Ook bij het tegengaan van huiselijk geweld is deze samenwerking belangrijk. Criminaliteit waar burgers relatief vaak het slachtoffer van worden – zoals auto- en woninginbraken, fiets- en winkeldiefstal, mishandeling, uitgaansgeweld of oplichting – kan alleen opgelost worden wanneer voldoende recherchecapaciteit binnen de politie aanwezig is en deze effectief werkt. Dit moet beter. Naast politie zien we steeds meer gemeentelijke Bijzondere Opsporingsambtenaren (BOA’s). Zij houden toezicht in wijken en buurten, kunnen handhaven, maar zij zijn ook voor veel bewoners een laagdrempelig aanspreek- en informatiepunt. In de Utrechtse veiligheidsaanpak spelen de BOA’s een belangrijke rol, maar er moet wel altijd een heldere taakverdeling blijven bestaan met de politie.

 

Lokale prioriteiten

 

Door de komst van de Nationale Politie is de rol van de burgemeester veranderd. D66 vindt dat de burgemeester zijn rol als hoofd van de politie op het gebied van openbare orde steviger moet kunnen pakken. D66 wil dat het driehoeksoverleg – het overleg waarin burgemeester, OM en politie spreken over veiligheidsonderwerpen – afspraken maakt over de inzet op lokale prioriteiten, bijvoorbeeld met ‘handhavingsarrangementen’. De gemeenteraad moet inspraak krijgen in de te maken afspraken.

 

Geen onnodig cameratoezicht en preventief fouilleren

 

Een belangrijk onderdeel van veiligheid is je vrij voelen zonder het gevoel te hebben dat iemand over je schouder meekijkt. Het bewaken van de privacy van de inwoners van Utrecht is daarom van belang. Soms is het nodig om mensen individueel te controleren om zo de veiligheid van het collectief te vergroten. Wij pleiten ervoor vrijheden niet doelloos op te offeren in ruil voor schijnveiligheid. D66 is daarom terughoudend bij het inzetten van cameratoezicht en preventief fouilleren. Deze maatregelen dienen altijd tijdelijk, doelgericht en proportioneel te zijn. Daarom zijn wij voorstander van maatregelen met een afgesproken einddatum. De gemeenteraad moet altijd worden geraadpleegd voor inzet van deze instrumenten. Wij zijn terughoudend met het inzetten van bodycams door de politie, omdat we dit zien als een inbreuk op de privacy.

 

Pak ondermijnende criminaliteit aan

 

De vermenging van criminele activiteiten met de ‘bovenwereld’ zorgt in hoge mate voor een gevoel van onveiligheid en tast het vertrouwen in de rechtsstaat aan. Het gaat bijvoorbeeld om winkels die gebruikt worden als dekmantel om geld wit te wassen of illegale wietteelt op een zolderkamer. Om dit tegen te gaan en de pakkans van criminelen te vergroten, is een goede samenwerking en informatie-uitwisseling nodig tussen de gemeente, andere overheden, de politie en de bijzondere opsporingsdiensten zoals de FIOD. Voldoende en digitaal vaardige recherchecapaciteit bij de politie is cruciaal voor het opsporen van de criminele opdrachtgevers en niet slechts de onderkant van de criminele piramide. Misdaad mag in Utrecht nooit lonen. De gemeente moet de BIBOB-toetsing, waarbij vergunningen kunnen worden opgeschort of geweigerd bij het vermoeden van criminele activiteiten, inzetten waar nodig. We kunnen criminelen raken door hun financiële vermogen af te pakken. De zogenaamde ‘pluk ze’-wetgeving, waarbij crimineel geld en goed wordt ingenomen, kan wat D66 betreft in Utrecht nog vaker gebruikt worden.

 

Radicalisering gaan we samen tegen

 

Radicalisering moeten we vroegtijdig voorkomen. Zo voorkomen we dat mensen die zich willen afkeren van onze samenleving kiezen voor terreur. Dit geldt voor islamitisch extremisme dat nu veel in de actualiteit is, maar ook voor extreemrechtse en andersoortige radicalisering. Mensen moeten weten waar ze met hun zorgen naar toe kunnen. Hiervoor willen we de bekendheid van het meldpunt radicalisering vergroten. Trots zijn we op het actieplan ‘Utrecht zijn we Samen’, dat wij willen voortzetten. Het gaat daarbij om vroege signalering, snelle hulp en waar nodig repressie. Het gaat daarnaast zeer nadrukkelijk ook om integratie, kansen op onderwijs en werk, en bewustwording. Cruciaal in de aanpak van radicalisering is de samenwerking tussen de gemeente met de nabije omgeving van mensen die dreigen te radicaliseren. Hierbij moeten alle relevante instellingen en organisaties betrokken worden.

 

Een veilige leefomgeving

 

Het vergroten van de veiligheid in de stad zit ook in het voorkomen van ongelukken, brand en rampen. Voor onveilige verkeerssituaties moet sneller, en in samenspraak met omwonenden, gebruikers en organisaties zoals de Fietsersbond en Veilig Verkeer Nederland, een oplossing komen. We willen de brandveiligheid van woningen in Utrecht vergroten door gerichte voorlichting aan risicogroepen zoals studenten en ouderen; de ‘rookmelderdichtheid’ van de stad willen we vergroten. Crisisbeheersing en rampenbestrijding vraagt om ervaring en routine die alleen op regionaal niveau voldoende kan worden opgedaan. Samenwerking binnen de Veiligheidsregio is daarom van groot belang.

D66 neemt uw privacy zeer serieus en zal informatie over u op een veilige manier verwerken en gebruiken.

Verkiezingsprogramma: Kansen voor alle Utrechters
Goed klimaat, Goed Wonen, Goed onderwijs: D66 krijgt het voor elkaar